aktualny numer

Studia Prawa Prywatnego

nr 1/2026

Przedawnienie roszczeń restytucyjnych konsumentów w orzecznictwie TSUE w świetle polskiego prawa

DOI: 10.32027/SPP.26.1.3
Mateusz Cieśla
Uniwersytet Warszawski
Abstrakt

W artykule przedstawiono problematykę przedawnienia roszczeń restytucyjnych konsumentów w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na tle dyrektywy 93/13. Prima facie wydawać by się mogło, że zagadnienie to zostało już dostatecznie rozstrzygnięte. Niemniej bliższa analiza wskazuje na występowanie wielu wątpliwości, a także systemowych zagrożeń dla polskiego prawa związanych z prezentowanymi przez Trybunał poglądami. Szczególną uwagę poświęcono kwestii początku biegu terminu przedawnienia wspomnianych roszczeń.

Słowa kluczowe
roszczenia restytucyjne, dyrektywa 93/13, przedawnienie, konsument
Bibliografia
N.H. Andrews, Reform of limitation of actions: the quest for sound policy, Cambridge Law Journal 1998, Vol. 3;
A. Bösche, Folgen der Unwirksamkeit der nicht Ausgehandelten Klausulen in Verbauchervertregen, die Hauptleistungspflichten aus dem Vertag Betreffen. Eine Untersuchung der Vereinbarkeit des Geltenden Deutschen Rechts mit der Richtlinie 93/13/EWG und der Aktuellen EUGH-Rechtsprechung, TPP 2024, Nr 2;
J. Carbonnier, La règle contra non valentem agere non currit præscriptio, Revue Critique de Législation et de Jurisprudence 1937;
R. Dworkin, Taking rights seriously, Londyn 1978;
M. Dybowski, Ronalda Dworkina koncepcja zasad prawa, RPEiS 2001, Nr 3;
T. Gizbert-Studnicki, Konflikt dóbr i kolizja norm, RPEiS 1989, Nr 1;
T. Gizbert-Studnicki, Zasady i reguły prawne, PiP 1988, Nr 3;
M. Gutowski, Wadliwość umów kredytów frankowych, Warszawa 2022;
R. Klimek, Dyskusyjne problemy przedawnienia roszczeń, KPP 2006, Nr 3;
A. Nadolska, Skuteczność prawna ochrony tzw. „frankowiczów” w kontekście terminów przedawnienia, Finanse i Prawo Finansowe 2020, Nr 2;
T. Pałdyna, Przedawnienie w polskim prawie cywilnym, Warszawa 2012;
Ch. Pavillon, Ignorance is bliss - how ex officio control became the raison d’être of the UCTD, European Review of Private Law 2024, Vol. 3;
J.A.M. Pérez, Sentencia del Tribunal Supremo (Sala de lo Civil, Pleno) núm. 857/2024, de 14 de junio. Inicio del cómputo del plazo de prescripción de la acción restitutoria declarada la nulidad de la cláusula de gastos hipotecarios, Ars Iuris Salmanticensis 2024, Vol. 12;
K. Piasecki, Wyroki sądów pierwszej instancji, sądów apelacyjnych oraz Sądu Najwyższego w sprawach cywilnych, handlowych i gospodarczych, Warszawa 2007;
A. Piekenbrock, Die Verjährung des Bereicherungsanspruchs im Lichte der Klauselrichtlinie, Zeitschrift für das Privatrecht der Europäischen Union 2020, Vol. 6;
Prämiensparvertrag. Verjährung des variablen Zinsanspruchs, Monatsschrift für Deutsches Recht 2024, Vol. 78;
Z. Radwański, Przedawnienie roszczeń z czynów niedozwolonych w świetle znowelizowanego art. 442 KC, MoP 2007, Nr 11;
M. Szymański, Przedawnienie roszczeń konsumentów związanych z zamieszczeniem w zawartych z nimi umowach kredytu niedozwolonych postanowień umownych w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE - glosa - C-80/21 do C-82/21, MoP 2023, Nr 1;
M.S. Tofel, Glosa do wyr. SN z 16.3.2005 r., II CK 538/2004, PiP 2006, Nr 3;
Ł. Węgrzynowski, Dyrektywa 93/13 w najnowszym orzecznictwie TSUE (skutki, wyłączenie ochrony, przedawnienie), MoP 2023, Nr 12;
Ł. Węgrzynowski, Przedawnienie roszczeń z nieważnej umowy kredytu frankowego, PPH 2021, Nr 7;
J. Zawadzka, Czy potrzebna jest kolejna nowelizacja przepisów o przedawnieniu konsumenckim?, TPP 2023, Nr 4;
R. Zimmermann, Comparative foundations of a European law of set-off and prescription, Cambridge 2002.