Monitor Prawniczy

nr 12/2025

Przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej - przesłanki wniosku (część II)

DOI: 10.32027/MOP.25.12.1

Ireneusz Wolwiak

Instytut Nauk Prawnych, Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach

Abstrakt

Występująca w toczącym się sądowym postępowaniu cywilnym sytuacja zaistnienia niekorzystnych dla strony skutków prawnych jest zwykle następstwem niedokonania w terminie ustawowym lub sądowym określonej czynności procesowej. Kodeks postępowania cywilnego przewiduje natomiast możliwość wystąpienia przez stronę z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania takiej czynności.
Decyzja sądu jest więc uzależniona od wystąpienia z żądaniem przywrócenia terminu w piśmie procesowym w ciągu tygodnia od ustania przyczyny, który uniemożliwiła realizację czynności jak również od uprawdopodobnienia przez stronę zaistnienia faktów świadczących o braku winy w niedokonaniu czynności. Pojęcie winy wywołuje jednak znaczne wątpliwości, choć w orzeczeniach SN jest kontynuowany pogląd o konieczności uwzględnia wszystkich okoliczności w sprawie wraz z odniesieniem zachowania strony do obiektywnego miernika staranności.
W opracowaniu przedstawiony zostanie wniosek strony o przywrócenie terminu wraz z omówieniem zagadnienia winy w braku dokonania czynności z przytoczeniem orzeczeń SN z ostatnich lat.

Słowa kluczowe

sąd, postępowanie cywilne, czynność procesowa, bezskuteczność, uprawdopodobnienie, przywrócenie terminu

Bibliografia

A. Borys, I. Gil, Postępowanie cywilne - etap związany z przygotowaniem sprawy do rozpoznania, Warszawa 2023; W. Broniewicz, Terminy w postępowaniu cywilnym, „Nowe Prawo” Nr 9/1971; W. Broniewicz, I. Kunicki, A. Marciniak, Postępowanie cywilne w zarysie, Warszawa 2023; S. Dmowski [w:] Kodeksu postępowania cywilnego Komentarz, t. I, Art. 1-366, pod red. K. Piaseckiego, Warszawa 2006; M. Iżykowski, Charakterystyka prawna uprawdopodobnienia w postępowaniu cywilnym, „Nowe Prawo” Nr 3/1980; J. Jagieła, Glosa do postanowienia z 9.2.1999 r., I CKN 802/98, „Przegląd Sądowy” Nr 7-8/2000; M. Jędrzejewska (aktualizacja K. Weitz) [w:] Kodeks postępowania cywilnego Komentarz, t. I, Postępowanie rozpoznawcze, pod red. T. Erecińskiego, Warszawa 2016; K. Markiewicz [w:] Dowody i postępowanie dowodowe w sprawach cywilnych, pod red. Ł. Błaszczaka, K. Markiewicza, Warszawa 2015; J. Mokry, Czynności procesowe podmiotów dochodzących ochrony praw w postępowaniu cywilnym, Wrocław 1993; R. Obrębski, Dopuszczalność zażalenia i kasacji od postanowień dotyczących wniosku o przywrócenie terminu (na tle orzecznictwa Sądu Najwyższego, „Przegląd Sądowy” Nr 1/2000; D. Olczak-Dąbrowska, Przywrócenie terminu w postępowaniu cywilnym, Warszawa 2010; W. Siedlecki [w:] Z. Resich, W. Siedlecki, Kodeks postępowania cywilnego Komentarz, t. I, 1975; M. Sorysz, Terminy w polskim procesie cywilnym, Warszawa 2007; I. Wolwiak [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, pod red. P. Rylskiego, Legalis 2024.