Monitor Prawniczy

nr 17/2011

Nowa ustawa z 4.2.2011 r. Prawo prywatne międzynarodowe (dodatek do MoP 17/2011)

Katarzyna Bagan-Kurluta
Autorka jest wykładowcą prawa międzynarodowego prywatnego na Wydziale Prawa Uniwersytetu w Białymstoku.
Abstrakt

Z perspektywy historycznej rozwiązania dotyczące tak zwanych stosunków z elementem zagranicznym były zawarte w dwóch aktach prawa krajowego o randze ustaw, a więc w ustawie z 2.8.1926 r. o prawie właściwym dla stosunków prywatnych międzynarodowych oraz w dotychczas obowiązującej ustawie z 12.11.1965 r. – Prawo prywatne międzynarodowe. Na skutek różnych okoliczności, ale przede wszystkim wejścia Polski do Unii Europejskiej i przyjęcia całego dorobku prawnego UE, powstały wątpliwości dotyczące kształtu i konieczności modyfikacji przepisów tej ostatniej ustawy. Po kilkuletnich dyskusjach oraz pracach nad projektami nowej regulacji ustawa została przyjęta przez parlament i podpisana przez prezydenta. Została ona ogłoszona 15.4.2011 r., a weszła w życie po upływie 30 dni od tego dnia, czyli 16.5.2011 r., z wyjątkiem art. 63, który wchodzi w życie z dniem 18.6.2011 r.
Ustawa nie jest jedynym źródłem polskiego prawa prywatnego międzynarodowego. Oprócz źródeł, do których się w niej wprost odwołano, istnieje cały szereg wielostronnych i dwustronnych umów międzynarodowych, które mają pierwszeństwo stosowania przed przepisami ustawowymi. Rola aktów prawa wspólnotowego jest o tyle doniosła, że każda przyszła regulacja mieszcząca się w zakresie regulacji ustawowej wyłączy stosowanie przepisów ustawy w zakresie uregulowania prawem UE.