Studia Prawa Prywatnego

no. 3/2023

Application of Art. 169 of the Civil Code to dematerialised securities

DOI: 10.32027/SPP.23.3-4.2
Kacper Górniak
Katedra Prawa Cywilnego, Wydział Prawa i Administracji, Uniwersytet Jagielloński.
Abstract

The article justifies the possibility of bona fide acquisition of dematerialised securities. It supports the view that the right way leading to such acquisition is the application of Art. 169 of the Civil Code by analogy. The article critically discusses alternative views and, in particular, the position that acquisition of dematerialised securities is original acquisition, being a consequence the sole entry of the acquirer in the account. The premises that justify applying Art. 169 of the Civil Code by analogy are indicated and the consequences of such a position are outlined.

Keywords
securities, dematerialisation, acquisition of shares from a non-entitled party, bona fide acquisition
Literature
M. Allerhand, Kodeks handlowy. Komentarz, Lwów 1935;
Ł. Berak, P. Moskała, M. Shcherbyuk, Swoboda kształtowania statutowych ograniczeń rozporządzania akcjami; nabycie akcji od nieuprawionego, Legalis;
T. Dziurzyński, Z. Fenichel, M. Honzatko, Kodeks handlowy. Komentarz, t. II, Kraków 1936;
M. Godlewski, Dopuszczalność nabycia od nieuprawnionego akcji zdematerializowanych, MoP 2017, Nr 7;
M. Godlewski, Nabycie akcji zdematerializowanych od nieuprawnionego, Warszawa 2021;
K. Górniak, Nabycie własności rzeczy ruchomej w dobrej wierze, Warszawa 2021;
K. Górniak, Prawo własności jednostek waluty kryptograficznej, KPP 2019, Nr 3;
J. Jastrzębski, Pojęcie papieru wartościowego wobec dematerializacji, Warszawa 2009;
R. Jastrzębski, Dematerializacja papierów wartościowych. Na marginesie pracy J. Jastrzębskiego: Pojęcie papieru wartościowego wobec dematerializacji, Warszawa 2009, PUG 2011, Nr 4;
Komentarz do Kodeksu spółek handlowych, t. 1, Spółka akcyjna i przepisy karne (red. R. Potrzeszcz, T. Siemiątkowski), Warszawa 2003;
P. Machnikowski, Nabycie własności rzeczy ruchomej od nieuprawnionego - dziś i jutro, w: Współczesne problemy prawa prywatnego. Księga pamiątkowa ku czci Profesora Edwarda Gniewka (red. J. Gołaczyński, P. Machnikowski), Warszawa 2010;
Obrót instrumentami finansowymi. Komentarz (red. T. Sójka), Warszawa 2022;
A. Opalski, Prosta spółka akcyjna - nowy typ spółki handlowej, cz. II, PPH 2019, Nr 12;
Prawo rynku kapitałowego. Komentarz (red. M. Wierzbowski, L. Sobolewski, P. Wajda), t. I, Warszawa 2023;
S. Romanow, Przeniesienie wierzytelności hipotecznej, Warszawa 2019;
T. Sójka, Obrót akcjami prostej spółki akcyjnej, PPH 2020, Nr 1;
T. Sójka, Wpis na rachunek papierów wartościowych, MPB 2014, Nr 7-8;
S. Stefaniak, Rola pośredników tworzących system depozytowy w relacji pomiędzy spółką giełdową a jej akcjonariuszami po implementacji dyrektywy 2017/828, PPH 2023, Nr 2;
A. Szpunar, Akcje jako papiery wartościowe, PiP 1993, Nr 11-12;
A. Szpunar, Nabycie własności ruchomości od nieuprawnionego, Kraków 1999;
Z. Truszkiewicz, Użytkowanie wieczyste. Zagadnienia konstrukcyjne, Kraków 2006;
E. Waśkowski, Teorja wykładni prawa cywilnego, Warszawa 1936;
K. Wosiak, Nabycie akcji zarejestrowanych w rejestrze akcjonariuszy w dobrej wierze, PPH 2021, Nr 5;
K. Zaradkiewicz, Ochrona nabywcy niektórych dóbr od nieuprawnionego - favor commercialis czy problem przedmiotu obrotu?, w: Prawo handlowe XXI wieku Czas stabilizacji, ewolucji czy rewolucji. Księga jubileuszowa Profesora Józefa Okolskiego (red. M. Modrzejewska), Warszawa 2010;
K. Zawada, Nabycie w dobrej wierze rzeczy ruchomej od nieuprawnionego a zarząd majątkiem wspólnym małżonków, w: Rozprawy z polskiego i europejskiego prawa prywatnego. Księga pamiątkowa ofiarowana Profesorowi Józefowi Skąpskiemu (red. A. Mączyński, M. Pazdan, A. Szpunar), Kraków 1994;
K. Zawada, Umowa przelewu wierzytelności, Kraków 1990;
Z. Ziembiński, Problemy podstawowe prawoznawstwa, Warszawa 1980;
F. Zoll, Klauzule dokumentowe. Prawo dokumentów dłużnych ze szczególnym uwzględnieniem papierów wartościowych, Warszawa 2004.