Monitor Prawniczy

no. 2/2025

Application of Article 6801 of the Civil Code to occasional and institutional lease

DOI: 10.32027/MOP.25.2.1
Julita Zawadzka
Adiunkt w Katedrze Prawa Cywilnego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, adwokat
Abstract

Pursuant to Article 6801 of the Civil Code, both spouses are considered as lessees of the premises intended to satisfy the housing needs of their family if the tenancy has been established during the marriage. The marital joint lease of such premises is independent of the property relations between the spouses. The article identifies the issues the parties should pay attention to at the stage of signing the lease agreement in order to avoid doubts that could arise later on as a result of the fact that in such cases both spouses are lessees of the premises by virtue of law even if the agreement has been signed by one of them only. The article addresses the application of the regulation on marital joint lease to occasional and institutional lease. This issue raises doubts because the law provides for specific requirements to be met for a lease to be classified as occasional or institutional. The most important of these requirements is that the tenant must declare in the notarial deed that they submit to enforcement as concerns the obligation to vacate the premises and surrender them to the landlord upon termination of the lease. The article assumes that in the case of a marital joint lease the qualification of a lease as an occasional or institutional lease depends on fulfilment of this requirement in relation to both spouses. It also analyses the manner in which eviction is carried out in the event that only one of the spouses who are tenants of the premises has submitted to enforcement in the notarial deed.

Keywords
family dwelling, marital joint lease, occasional lease, institutional lease, submission to enforcement, action for limiting enforceability of a writ of execution
Literature
A. Biały [w:] Kodeks cywilny. Komentarz. T. IV, Zobowiązania. Część szczególna (art. 535-7649), pod red. M. Habdas, M. Frasa, Warszawa 2018; A. Bieranowski [w:] Małżeńskie prawo majątkowe, pod red. J. Ignaczewskiego, Warszawa 2017; J. Biernat, Zastosowanie przepisów o ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej do najmu lokalu mającego służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny założonej przez małżonków. Zagadnienia wybrane de lege lata i de lege ferenda [w:] Najem lokali. Teraźniejszość i perspektywy, pod red. A. Kaźmierczyk, E. Badury, Warszawa 2022; E. Bończak-Kucharczyk, Ochrona praw lokatorów. Komentarz, Warszawa 2021; J. Chaciński, Ochrona praw lokatorów. Komentarz, Warszawa 2019; H. Ciepła [w:] Kodeks cywilny. Komentarz. T. IV. Zobowiązania. Część szczegółowa, pod red. J. Gudowskiego, Warszawa 2017; J. Ciszewski, J. Knabe, Tytuły egzekucyjne na podstawie art. 777 KPC, GSP Nr 2/2011; W. Czachórski, A. Brzozowski, M. Safjan, E. Skowrońska-Bocian, Zobowiązania. Zarys wykładu, Warszawa 2009; D. Daniluk, Najem okazjonalny w świetle nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego z 31.08.2011 r., R.Pr. 2012, Nr 125, dodatek naukowy; A. Doliwa, Prawo mieszkaniowe. Komentarz, Warszawa 2021; A. Dyoniak, Pojęcie majątku w prawie cywilnym, PiP Nr 11-12/1985; R. Dziczek, Ochrona praw lokatorów. Dodatki mieszkaniowe. Komentarz. Wzory pozwów, Warszawa 2023; M. Ged, Tytuł wykonawczy zobowiązujący do wydania rzeczy - zagadnienia wybrane, „Nowa Currenda” Nr 9/2023; K. Golinowska, Poddanie się egzekucji w akcie notarialnym - zagadnienia praktyczne [w:] Ars in vita. Ars in iure. Księga jubileuszowa dedykowana Profesorowi Januszowi Jankowskiemu, pod red. A. Barańskiej, S. Cieślaka, Warszawa 2018; J. Górecki, G. Matusik [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, red. serii K. Osajda, red. tomu W. Borysiak, Warszawa 2024; J. Jagieła, Glosa do wyroku SN z 12.6.2015 r., II CSK 455/14, OSP Nr 7-8/2016, poz. 67; A. Jakubecki, Poddanie się egzekucji w akcie notarialnym, „Rejent” Nr 12/1998; J. Jezioro [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, pod red. E. Gniewka, P. Machnikowskiego, Warszawa 2023; G. Jędrejek, Zarząd majątkiem wspólnym małżonków, Warszawa 2012; M. Kaczmarek, Egzekucja obowiązku opróżnienia lokalu służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, Sopot 2018; M. Kaczmarzyk, Sytuacja małżonka dłużnika w sądowej egzekucji świadczeń pieniężnych, Sopot 2023; W. Karpowicz [w:] Praxis. Notariat. Czynności notarialne, pod red. A.J. Szeredy, Warszawa 2021; J. Kaspryszyn, Wypowiedzenie najmu lokalu jednemu z małżonków, „Przegląd Sądowy” Nr 10/2000; W.J. Katner [w:] System Prawa Prywatnego. T. 1. Prawo cywilne - część ogólna, pod red. M. Safjana, Warszawa 2012; A. Kaźmierczyk, Najem okazjonalny lokali mieszkalnych w świetle zasady swobody umów [w:] Ustawowe ograniczenia swobody umów. Zagadnienia wybrane, pod red. B. Gneli, Warszawa 2010; A. Klein, Elementy zobowiązaniowego stosunku prawnego, Wrocław 2005; K. Knoppek, Akt notarialny jako tytuł egzekucyjny, PiP Nr 12/1991; E. Koszel, Prawa rodziny do mieszkania spółdzielczego, Warszawa 2012; G. Kozieł [w:] Kodeks cywilny. Komentarz. T. III, Zobowiązania - część szczególna, pod red. A. Kidyby, Warszawa 2014; K. Krzekotowska, M. Malinowska-Wójcicka, Ochrona praw lokatorów i mieszkaniowy zasób gminy. Komentarz, Warszawa 2021; A. Marciniak [w:] Kodeks postępowania cywilnego. T. IV. Komentarz do art. 730-10951, pod red. A. Marciniaka, Warszawa 2020; U. Moszczyńska, Obrona małżonka dłużnika w postępowaniu zabezpieczającym i egzekucyjnym, Sopot 2019; M. Muliński, Akt notarialny jako tytuł egzekucyjny, PPE Nr 5/2007; tenże [w:] Kodeks postępowania cywilnego. T. II. Komentarz. Art. 730-1217, pod red. J. Jankowskiego, Warszawa 2019; M. Nazar, Najem okazjonalny [w:] Współczesne problemy prawa prywatnego. Księga pamiątkowa ku czci Profesora Edwarda Gniewka, pod red. J. Gołaczyńskiego, P. Machnikowskiego, Warszawa 2010; tenże [w:] System Prawa Prywatnego. T. 11. Prawo rodzinne i opiekuńcze, pod red. T. Smyczyńskiego, Warszawa 2014; P. Nazaruk [w:] Kodeks cywilny. Komentarz aktualizowany, pod red. P. Nazaruka, Lex/el. 2024; M. Olczyk, Najem lokalu mieszkalnego, Warszawa 2008; J. Panowicz-Lipska [w:] System Prawa Prywatnego. T. 8. Zobowiązania - część szczegółowa, pod red. J. Panowicz-Lipskiej, Warszawa 2011; taż [w:] Kodeks cywilny. T. III, Komentarz. Art. 627-1088, pod red. M. Gutowskiego, Warszawa 2022; M.M. Pecyna, Podmiotowe i przedmiotowe przesłanki skuteczności wygaśnięcia stosunku najmu lokalu na tle regulacji ustawy z 21.6.2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, TPP Nr 1-2/2002; J.S. Piątowski [w:] System prawa rodzinnego i opiekuńczego, cz. 1, pod red. J.S. Piątowskiego, Ossolineum 1985; K. Pietrzykowski [w:] Kodeks cywilny. Komentarz. T. II, pod red. K. Pietrzykowskiego, Warszawa 2021; D. Przyczyna, Ochrona osób niewymienionych w tytule wykonawczym przed eksmisją z lokalu mieszkalnego, PPE Nr 3/2016; Z. Radwański [w:] System Prawa Cywilnego, t. III, cz. 2, Prawo zobowiązań - część szczegółowa, pod red. S. Grzybowskiego, Ossolineum 1976; Z. Radwański, A. Olejniczak, Prawo cywilne - część ogólna, Warszawa 2011; M. Romańska, O. Leśniak [w:] Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne. Komentarz, pod red. J. Ignaczewskiego, Warszawa 2016; J. Sadomski [w:] W. Borysiak, M. Grochowski, J. Sadomski, Umowy o korzystanie z rzeczy. Najem, dzierżawa, leasing, Warszawa 2016; J. Sadowska, Wybrane zagadnienia z zakresu egzekucji obowiązku opróżnienia lokalu oddanego w najem okazjonalny, PPE Nr 1/2024; P. Sławicki, P. Sławicki, Postępowanie klauzulowe. Art. 776-795 KPC. Komentarz, Warszawa 2020; P. Sławicki, P. Widerski, Najem okazjonalny lokali, cz. I, MoP Nr 7/2012; M. Smyk, Pełnomocnictwo według kodeksu cywilnego, Warszawa 2010; R. Strugała [w:] Praxis. Notariat. Czynności notarialne, pod red. A.J. Szeredy, Warszawa 2021; S. Strzelecka, Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Komentarz, [w:] Prawo rynku nieruchomości. Komentarz, pod red. D. Okolskiego, Warszawa 2024; A. Sylwestrzak, Skutki prawne separacji małżonków, Warszawa 2007; tenże, w: Kodeks cywilny. Komentarz, pod red. M. Balwickiej-Szczyrby, A. Sylwestrzaka, Warszawa 2024; A.J. Szereda [w:] Praxis. Notariat. Czynności notarialne, pod red. A.J. Szereda, Warszawa 2021; M. Śladkowski, Prawo do lokalu mieszkalnego jako przedmiot stosunków majątkowych między małżonkami, Warszawa 2008; P. Telenga [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, pod red. A. Jakubecki, Lex/el. 2019; D. Tomaszewski, Zakończenie najmu lokalu, Kraków 1999; P. Twardoch [w:] System Prawa Prywatnego. T. 20C. Prawo prywatne międzynarodowe, pod red. M. Pazdana, Warszawa 2014; taż [w:] Prawo prywatne międzynarodowe. Komentarz, pod red. M. Pazdana, Warszawa 2018; M. Uliasz [w:] System Postępowania Cywilnego. T. 8. Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne, pod red. K. Flagi-Gieruszyńskiej, Warszawa 2021; M. Walasik, Poddanie się egzekucji aktem notarialnym, Warszawa 2008; tenże, Poddanie się egzekucji przez najemcę okazjonalnego, „Rejent” Nr 3/2011; tenże, Egzekucja obowiązku opróżnienia lokalu służącego zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, cz. II, PPE Nr 6/2016; tenże, Notarialny tytuł egzekucyjny a małżeńskie stosunki majątkowe. Enforceable notarial deed in the context of matrimonial property relations [w:] Notarialne tytuły egzekucyjne, pod red. A. Marciniaka, Warszawa 2017; P. Zakrzewski [w:] Kodeks cywilny. Komentarz. T. IV. Zobowiązania. Część szczególna (art. 535-7649), pod red. M. Habdas, M. Frasa, Warszawa 2018; J. Zawadzka, Najem instytucjonalny lokali mieszkalnych, MoP Nr 21/2017; taż, Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Komentarz, red. serii K. Osajda, red. tomu B. Lackoroński, Warszawa 2024, Legalis/el.; F. Zedler, Poddanie się egzekucji aktem notarialnym, „Rejent” Nr 7-8/1998; F. Zoll, Najem lokali mieszkalnych, Kraków 1997.