Warunki kontraktowe FIDIC – charakterystyka szczegółowa na tle Prawa zamówień publicznych

Prawo Zamówień Publicznych | 04/2017
Wojciech Wyrzykowski

Wprowadzenie Celem niniejszego artykułu jest analiza postanowień warunków ogólnych standardów FIDIC stosowanych w reżimie prawa zamówień publicznych1. Z oczywistych względów ramy opracowania nie pozwalają na objęcie szczegółowymi wywodami wszystkich klauzul składających się na całość umowy zawartej w oparciu na warunki FIDIC. Z uwagi jednak na fakt, że prace takie były już prowadzone, nie ma konieczności powielania przedstawionych w nich wyników naukowych2. Z takich samych względów nie sposób w jednym opracowaniu dokonać analizy wszystkich dostępnych „Ksiąg” FIDIC. W związku z powyższym w opracowaniu przedstawiono analizę wybranych postanowień najbardziej powszechnych wzorców FIDIC, tj. warunków kontraktowych dla robót inżynieryjno-budowlanych projektowanych przez zamawiającego3, zwanych potocznie „Czerwoną Księgą” FIDIC.45Treść umowy o roboty budowlane zawartej na gruncie Prawa zamówień publicznych a treść warunków kontraktowych FIDIC Rozpoczynając rozważania szczegółowe, należy stwierdzić, że niezależnie od sposobu użycia warunków kontraktowych FIDIC, tzn. jako projektu dla przyszłej umowy, czy też jako wzorca umownego, strony umowy są związane bezwzględnie obowiązującymi przepisami Kodeksu cywilnego4. W przypadku zawierania umowy o roboty budowlane w reżimie prawa zamówień publicznych do ograniczeń tych dojdą na mocy przepisów art. 139 i nast. PZP dodatkowe ograniczenia i wymogi dotyczące formy umowy, jej terminowego charakteru, sporządzenia wyczerpującego opisu przedmiotu zamówienia, kar umownych, zabezpieczenia prawidłowego jej wykonania itd. W tym względzie na uwagę zasługuje przede wszystkim, lecz nie jedynie, art. 143d PZP, w którym określono katalog obowiązkowych i minimalnych postanowień umowy o roboty budowlane5. Tym samym z uwagi na liczne ograniczenia wynikające z bezwzględnych przepisów prawa nie jest możliwe zastosowanie warunków kontraktowych FIDIC w ramach reżimu zamówień publicznych poprzez jedynie odesłanie do ich treści6. Każdorazowo należy zatem dokonać modyfikacji postanowień warunków FIDIC w celu uzupełnienia treści zobowiązaniowego stosunku prawnego o te elementy, których standardy FIDIC nie uwzględniają w ogóle. Dodatkowo pamiętać trzeba o konieczności dokonania stosownej modyfikacji tych klauzul, które regulują określoną materię w sposób sprzeczny od wymogów PZP. Kwestię tę najlepiej obrazuje wyrok KIO z 20.1.2014 r.7 wydany na kanwie sporu dotyczącego zastosowania warunków kontraktowych „Żółtej Księgi” FIDIC, w którym wskazano, że w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego nie ma możliwości zapewnienia pełnej swobody kontraktowej stron. Zamawiający działa bowiem zawsze jako podmiot wykonujący zadania w celu i w interesie publicznym. Charakter tych zadań oraz procedury, którymi zamawiający jest związany, obligują zamawiającego do zabezpieczenia w stopniu możliwie najwyższym, przy uwzględnieniu obowiązujących przepisów prawa, w tym przepisów ustawy PZP prawidłowej realizacji przedmiotu zamówienia, a...