Abstrakt

Pojęcie nadzoru jako pojęcie prawne pojawiło się po raz pierwszy około poł. XVI w., wtedy jeszcze jako bardzo ogólne, związane z aktywnością administracji, a łączone z wykonywaniem funkcji policyjnej. Pojęcie nadzoru bardzo mocno związane było z pojęciem policji. Geneza słowa „policja” pochodzi od greckiego wyrazu politeja, którym w starożytności określano ustrój państwa, a z czasem stało się synonimem administracji w szerokim tego słowa znaczeniu, w XVIII w. wypierając prawie ten termin. Z biegiem czasu zakres spraw określanych mianem policji zostaje wyraźnie zawężony (sprawy zagraniczne, wojskowe i skarbowe, a nieco później także sądownictwa). Wiązane było z zespołem różnorodnych działań mających na celu utrzymanie porządku publicznego. W państwie liberalnym policja wykonywana jest wobec wszystkich na podstawie i w granicach prawa. To związanie policji prawem urasta do podstawowej zasady jej wykonywania, choć wskazać można, że zarówno policja, jak i nadzór mają w historii swego poprzednika w postaci niczym nieograniczonej władzy monarszej.