Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności - po nowemu

Nieruchomości | 5 [105] maj 2007

Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowało projekt nowelizacji ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Tzw. ustawa przekształceniowa uchwalona została w celu przyspieszenia procesu przekształceń prawa użytkowania wieczystego w prawo własności...

Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowało projekt nowelizacji ustawy z 29.7.2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (Dz.U. Nr 175, poz. 1459). Tzw. ustawa przekształceniowa uchwalona została w celu przyspieszenia procesu przekształceń prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W związku jednak z szybkim wzrostem wartości nieruchomości ustawa nie spełniła swojego zadania, wzrost ten bowiem automatycznie skutkował zwyżką opłat za przekształcenie.

W celu przeciwdziałania takim zjawiskom obecny projekt nowelizacji zakłada, że na wniosek osoby ubiegającej się o przekształcenie należne opłaty podlegałyby rozłożeniu na raty na czas nie krótszy niż 10 lat i nie dłuższy niż 20 lat.

Ponadto dla niektórych kategorii wnioskodawców przygotowany projekt nowelizacji wprowadza obowiązkowe bonifikaty:

– w wysokości 85% dla osób, których dochód miesięczny na jednego członka rodziny nie przekracza 50% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za ostatnie półrocze roku poprzedzającego rok złożenia wniosku;

– w wysokości 50% dla osób fizycznych, które prawo użytkowania wieczystego uzyskały przed 5.12.1990 r. oraz ich spadkobierców;

– 50% dla właścicieli nieruchomości budynkowych wpisanych do rejestru zabytków.

Na marginesie wskazać należy, że 5.12.1990 r. to data wejścia w życie znowelizowanej ustawy o gospodarce gruntami, która pozwoliła na sprzedaż gruntów Skarbu Państwa i gmin. Wcześniej osoby zamierzające nabyć taki grunt mogły uzyskać jedynie użytkowanie wieczyste (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 8/98).

Co ważne, wprowadzenie bonifikat obligatoryjnych nie wykluczałoby stosowanych obecnie za zgodą wojewody, właściwej rady bądź sejmiku bonifikat fakultatywnych. Jedynie w razie zbiegu do różnych bonifikat przysługiwałaby najkorzystniejsza z punktu widzenia wnioskodawcy.

Projekt przewiduje także, iż przywrócone zostałyby przepisy (obowiązujące do nowelizacji z 2005 r.), że podstawą obliczenia wysokości opłaty jest wycena nieruchomości dokonana w okresie nie dłuższym niż dwa lata od złożenia wniosku o przekształcenie. Zabieg taki, w zamyśle projektodawców, służyć ma przyspieszeniu postępowania i obniżeniu jego kosztów.

Projekt przewiduje również, że prawo do nieodpłatnego przekształcenia miałyby osoby, którym oddano nieruchomość w użytkowanie wieczyste w zamian za wywłaszczenie, a także w zamian za pozbawienie tzw. gruntów warszawskich. Jeśli nowelizacja uchwalona zostanie w brzmieniu projektu, osoby te będą mogły domagać się prawa własności użytkowanych przez siebie nieruchomości niezależnie od ich przeznaczenia. Większość postanowień ustawy przekształceniowej dotyczy bowiem nieruchomości przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową. W tym wypadku przyznanie prawa własności stanowi rekompensatę za utracone wcześniej nieruchomości. Osoby te będą też zwolnione z opłaty od wniosku o wpis w księdze wieczystej prawa własności uzyskanego na podstawie przekształcenia.