Odszkodowanie powinno odpowiadać rzeczywistej wartości nieruchomości

A A A

W dniu 6.3.2008 r. Sąd Najwyższy wydał wyrok, w którym stwierdził, że odszkodowanie za grunt przejęty przez państwo na podstawie dekretu z 1945 r. o gruntach warszawskich, którego właściciele czy ich spadkobiercy odzyskać nie mogą, powinno odpowiadać jego rzeczywistej wartości (sygn. I CSK 472/07).

 

W sprawie w 2000 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził nieważność decyzji z 1951 r. odmawiającej przyznania użytkowania wieczystego działki położonej w Warszawie przy ul. Belwederskiej. W ocenie Prezesa UMiRM decyzja ta była sprzeczna z dekretem z 1945 r. Stwierdzenie nieważności tej decyzji jest warunkiem przyznania odszkodowania za utracony grunt. Prezydent Warszawy odmówił przyznania spadkobiercom byłego właściciela nieruchomości prawa użytkowania wieczystego, bowiem od lat 70. XX wieku na działce znajduje się skrzyżowanie ulic Belwederskiej i Gagarina. W związku z tym, zgodnie z art. 160 KPA (w brzmieniu tym przepis obowiązywał do 1.9.2004 r.) spadkobiercy zwrócili się do Ministra Infrastruktury o odszkodowanie za szkodę wyrządzona wskutek bezprawnej decyzji z 1951 r. Po trzymaniu decyzji odmownej, na podstawie art. 16o KPA, wnieśli sprawę do sądu powszechnego.

 

Odszkodowanie ustala się według wartości z dnia poniesienia szkody, w tym wypadku z 1951 r., w przełożeniu jednak na ceny aktualne. Spadkobiercy w pozwie z 2004 r. wniesionym przeciwko Skarbowi Państwa domagali się 4 mln 465 tys. zł. Sąd I instancji przyznał im 1 mln 772 tys. zł. Odmówił natomiast odszkodowania za utracone korzyści w postaci wysokości hipotetycznego czynszu dzierżawnego za okres od 1997 r. Skoro bowiem nieruchomość byłaby wywłaszczona na drogę na początku lat 70., o osiąganiu z niej w późniejszym okresie jakichkolwiek korzyści nie może być mowy.

 

Sąd II instancji utrzymał ten wyrok w mocy. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła Prokuratoria Generalna reprezentująca Skarb Państwa argumentująca, że prawną podstawą roszczeń w tej sprawie była ustawa z 1956 r. o odpowiedzialności państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszy państwowych. Przewidywała ona roczny termin przedawnienia roszczeń za szkody wyrządzone przed jej wejściem w życie. Tak więc, w ocenie Prokuratorii, przedawnieniu uległy także roszczenia spadkobierców dochodzone w przedmiotowej sprawie.

 

Sąd Najwyższy nie podzielił jednak stanowiska Prokuratorii i skargę kasacyjną oddalił. SN uznał, że jeśli wydano decyzję stwierdzającą nieważność bezprawnej decyzji, podstawą roszczeń odszkodowawczych był art. 160 KPA oraz przepisy KC. Odrzucił także twierdzenie, że skoro nieruchomość i tak byłaby przed prawie 40 laty wywłaszczona, to odszkodowanie należy ustalić zgodnie z obowiązującą wówczas ustawą wywłaszczeniową z 1958 r. Według tej ustawy dawny właściciel otrzymałyby odszkodowanie tylko za część działki, i to w bardzo ograniczonej wysokości. Odsyłanie do takiej od dawna nieobowiązującej ustawy uznał SN za wysoce niewłaściwe. W ustnym uzasadnieniu SN podał, że argumenty przemawiające za ograniczeniem odszkodowania ze względu na to, że nieruchomość i tak byłaby wywłaszczona, można było ewentualnie zgłaszać, ale na innym etapie sprawy.

Ocena artykułu:
Oceniono 0 razy
Oceniłeś już ten artykuł.
Artykuł został oceniony.
Podziel się ze znajomymi
Artykuł:
Odszkodowanie powinno odpowiadać rzeczywistej wartości nieruchomości
Do:
Od:
Wiadomość:
Zaloguj się lub zarejestruj, aby dodać komentarz.
 
Wyrok V CSK 283/10
Obliczanie terminu przedawnienia roszczenia o zachowek
Zamów
 

Prenumerata

Moduł tematyczny