Zgoda pacjenta na zabieg w kontekście ponoszenia odpowiedzialności za bezprawność działania lekarza

- glosa

Monitor Prawniczy | 18/2015
Moduł: prawo cywilne
Jan Ciechorski

1. Zgoda pacjenta w rozumieniu art. 34 ust. 1 ustawy z 5.12.1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty1 musi być zgodą „objaśnioną”, „poinformowaną”, a więc świadomie akceptującą przez pacjenta zrozumiałe przezeń ryzyko dokonania zabiegu i przejęcie na siebie tego ryzyka. Dopiero taka zgoda pacjenta wyłącza bezprawność interwencji lekarza. Samo uzyskanie formalnej zgody pacjenta bez poinformowania go o dostępnych metodach, ryzyku i następstwach zabiegu powoduje, że jest to zgoda „nieobjaśniona” i jako taka jest wadliwa, wskutek czego lekarz działa bez zgody i naraża się na odpowiedzialność cywilną za szkodę wyrządzoną pacjentowi, nawet gdy postępuje zgodnie z zasadami sztuki lekarskiej. 2. Samo nawet niewłaściwe poinformowanie pacjenta przez lekarza przed zabiegiem o powikłaniach nie stanowi podstawy odpowiedzialności deliktowej na zasadzie art. 430 w zw. z art. 415 w zw. z art. 444 i 445 KC, o ile doznany przez niego uszczerbek nie pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym z przeprowadzonym zabiegiem, gdyż działanie lekarza w rozumieniu art. 361 § 1 KC musi skutkować powstaniem szkody by odpowiedzialność taka była możliwa.

Wyrok SA w Szczecinie z 2.8.2012 r., I ACa 443/12, www.orzeczenia.ms.gov.pl