Zakaz substytuowania zeznań i wyjaśnień w postępowaniu karnym

Monitor Prawniczy | 9/2019
Moduł: prawo karne
DOI: 10.32027/MOP.19.9.2
Dariusz Drajewicz

Zakaz substytuowania zeznań i wyjaśnień treścią pism, zapisków lub notatek urzędowych stanowi konsekwencję obowiązywania zasady bezpośredniości, która wymaga bezpośredniego kontaktu organu procesowego z osobowym źródłem dowodowym. Ustawodawca tym zakazem eksponuje znaczenie rygorów procesowych związanych z odbieraniem wyjaśnień oraz zeznań i w ten sposób zapewnia realizację tej zasady w procesie ustalania faktów sprawy1. Artykuł 174 KPK poza podkreśleniem proceduralnych rygorów przesłuchania, eliminuje określony sposób wykorzystania pism i zapisków lub notatek urzędowych poprzez zastępowanie nimi dowodu z wyjaśnień oskarżonego lub zeznań świadka2. Protokół przesłuchania pełni funkcje gwarancyjne, jego treść poświadczają podpisy osób uczestniczących w tej czynności3.


Summary

The prohibition to substitute testimony and explanations in criminal proceedings The article discusses the prohibition to substitute testimony of a witness and defendant’s explanations. The author presents the extent of the prohibition and exceptions therefrom. In particular, attention has been drawn to the issues connected with a refusal to testify and explain, as well as using written matter, including secret notes and official memoranda. The problems of questioning and interviewing an officer of the authority conducting the proceedings have been discussed. Important theses concerning the conditions for the functioning of this prohibition in criminal proceedings have been also formulated. Key words: criminal proceedings, law of evidence, witness testimony, defendant’s explanations, prohibition to substitute Słowa kluczowe: postępowanie karne, prawo dowodowe, zeznania świadka, wyjaśnienia oskarżonego, zakaz substytuowania