Kara za samowolne zajęcie pasa drogowego

A A A

Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że obowiązek ponoszenia opłaty za zajęcie pasa drogowego jest konsekwencją faktycznego jego zajęcia, dlatego nie w każdym przypadku do jej uiszczenia jest właściciel kontenera. W konkretnym stanie faktycznym kształtowanym przez umowę cywilnoprawną, według postanowień której to najemca kontenera wskazuje, w którym miejscu umieścić obiekt oraz zobowiązuje się do uzyskania zgody na zajęcie pasa drogowego, kara może zostać nałożona na najemcę a nie na przedsiębiorcę dostarczającego kontener zgodnie z umową.

Stan faktyczny

W pasie drogowym umieszczono bez zezwolenia zarządcy drogi kontener na gruz. Po ustaleniu, że w ciągu następnych dni obiekt w dalszym ciągu zajmował pas drogowy, Prezydent Miasta G. nałożył na właściciela kontenera karę pieniężną. L.Z. w odwołaniu wyjaśniał, że nie był dysponentem kontenera, a jedynie dostarczył go we wskazane miejsce na podstawie umowy najmu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji z uwagi na to, że dokumentacja zdjęciowa obejmowała jedynie 2 dni, a kara została obliczona przy przyjęciu 4-dniowego okresu zajęcia pasa drogowego. Jednocześnie jednak organ odwoławczy stwierdził, że kara za zajęcie pasa drogowego powinna obciążać podmiot, który faktycznie zajął pas drogowy bez zezwolenia, czyli przedsiębiorcę dostarczającego kontener. W ocenie organu, umowa cywilnoprawna nie może mieć wpływu na kwestię legitymacji do bycia stroną w postępowaniu o nałożenie sankcji o charakterze publicznoprawnym, wynikającej z bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa. Umowa najmu, jako instrument prawa cywilnego, co do zasady, wiąże tylko strony, które ją zawarły, a nie organ administracji publicznej.

Orzeczenie WSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił decyzje organów obu instancji. W uzasadnieniu podkreślono, że odpowiedzialność za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia powinna obciążać podmiot, który faktycznie zajął pas drogowy bez zezwolenia. Fakt, że umowa cywilna wiąże jedynie strony i nie można nią kształtować stosunków administracyjnych, nie oznacza, że nie może w sposób prawnie skuteczny kształtować stanu faktycznego sprawy. W rezultacie Sąd stwierdził, że jeśli obiekt zajmujący pas drogowy pozostaje we władaniu innej osoby niż jej właściciel, na podstawie określonego stosunku prawnego, wówczas podmiotem zobowiązanym do zapłaty kary pieniężnej powinna być osoba władająca obiektem, nawet jeśli to właściciel kontenera dostarczył go na teren pasa drogowego. Sąd wskazał, że L.Z. przedstawił umowę najmu, na podstawie której zobowiązał się do dostarczenia kontenera, a następnie do jego odbioru wraz z odpadami. Z treści umowy jednoznacznie wynika, że to zleceniodawca miał wskazać miejsce na postawienie kontenera, a w przypadku ustawienia go w pasie drogowym posiadać zezwolenie zarządcy w formie decyzji. W rezultacie Sąd zobowiązał organy do prawidłowego ustalenia strony postępowania.

Stanowisko NSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu. Dla rozstrzygnięcia kwestii odpowiedzialności administracyjnej za zajęcie pasa drogowego najistotniejsze jest dokonanie ustalenia tego, kto i w jakim zakresie dokonał faktycznego zajęcia pasa drogowego na cele niezwiązane z ruchem drogowym, bez uzyskania zezwolenia, o którym mowa w art. 40 ust. 1 i 2 ustawy z 21.3.1985 r. o drogach publicznych (t. jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 470 ze zm.; dalej jako: DrPublU). W uzasadnieniu podkreślono, że faktyczne zajmowanie pasa drogowego może być konsekwencją zdarzeń faktycznych, zdarzeń prawnych lub czynności prawnych, które podlegają wyjaśnieniu, udowodnieniu i ocenie na ogólnych zasadach. Z art. 40 ust. 12 pkt 1 DrPublU nie wynika, że podmiotem zobowiązanym do uiszczenia kary jest ten, kto ma określony tytuł prawny do urządzenia umieszczonego w pasie drogowym, lecz ten kto zajmuje pas drogowy bez zezwolenia. Dlatego nie zawsze właściciel obiektu lub urządzenia np. kontenera jest zajmującym pas drogowy, stan faktyczny może być niekiedy kształtowany przez umowę cywilnoprawną, w której w sposób szczegółowy określa się obowiązki stron, w tym wskazuje się, kto decyduje o tym gdzie, kiedy i na jaki czas postawić obiekt w pasie drogowym, czyli określa kto jest faktycznym dysponentem tego obiektu i przejmuje obowiązek uzyskania zgody na zajęcie pasa drogowego.

Wyrok NSA z 4.2.2020 r., II GSK 3548/17, Legalis

Ocena artykułu:
Oceniono 0 razy
Oceniłeś już ten artykuł.
Artykuł został oceniony.
Podziel się ze znajomymi
Artykuł:
Kara za samowolne zajęcie pasa drogowego
Do:
Od:
Wiadomość:
Zaloguj się lub zarejestruj, aby dodać komentarz.
 
Wyrok V CSK 283/10
Obliczanie terminu przedawnienia roszczenia o zachowek
Zamów
 

Prenumerata

Moduł tematyczny