Wypadek przy pracy

Monitor Prawa Pracy | 6/2013

Zdaniem SN wypadek przy pracy to zdarzenie mające miejsce także przed rozpoczęciem wykonywania obowiązków służbowych. Istotne przy tym jest, aby nastąpiło ono na terenie zakładu pracy.

Zdaniem SN wypadek przy pracy to zdarzenie mające miejsce także przed rozpoczęciem wykonywania obowiązków służbowych. Istotne przy tym jest, aby nastąpiło ono na terenie zakładu pracy.

Sąd okręgowy w pytaniu prawnym powziął wątpliwości, czy ochrona ubezpieczeniowa wynikająca z ustawy z 30.10.2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (t.jedn.: Dz.U. z 2009 r. Nr 167, poz. 1322, dalej jako: WypadkiU) obejmuje zdarzenia mające miejsce na terenie zakładu przed rozpoczęciem pracy, czy też te zdarzenia należy uznawać za objęte ochroną z art. 57b ust. 1 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.jedn.: Dz.U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm., dalej jako: EmRentyFUSU), tj. z racji wypadku w drodze do lub z pracy.

Sąd ten rozpoznawał apelację ZUS od wyroków sądu rejonowego. Ubezpieczone odwoływały się od decyzji ZUS odmawiającej przyznania im odszkodowania za wypadek przy pracy. Sąd I instancji ustalił, że dwie pracownice w różnych okolicznościach, od nich niezależnych, uległy wypadkom po przekroczeniu bramy szpitala, czyli już na terenie zakładu pracy, ale jeszcze przed rozpoczęciem pracy i doznały uszczerbku na zdrowiu.

Sąd okręgowy wskazał na wątpliwości wynikające z art. 3 ust. 1 WypadkiU oraz z art. 57b ust. 1 EmRentyFUSU.

Z jednej strony chodzi o istnienie związku między zdarzeniem a wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności i dotyczących określenia momentu, w jakim związek z pracą uzasadnia przyjęcie odpowiedzialności z ubezpieczenia społecznego z tytułu wypadku przy pracy. Z reguły związek przyczynowy z pracą ma miejsce wtedy, gdy zdarzenie wywołujące uszczerbek na zdrowiu nastąpiło po przekroczeniu przez podwładnego bramy zakładu w czasie przeznaczonym na świadczenie pracy. Choćby nawet w tym czasie podwładny przebywał poza swoim stanowiskiem roboczym.

Z drugiej strony pojęcie miejsca zatrudnienia zawęża definicję wypadku przy pracy jedynie do zdarzeń mających miejsce w pomieszczeniach (na terenie) wykonywania już tylko zwykłych czynności pracowniczych.

W efekcie SO nie uznał poglądu, że zdarzenia mające miejsce na terenie zakładu (przed rozpoczęciem zadań) należy uznawać za wypadki przy pracy i w związku z tym przedłożył ww. pytanie prawne do SN. Ten z kolei w odpowiedzi stwierdził, że ochrona ubezpieczeniowa wynikająca z WypadkiU obejmuje zdarzenia mające miejsce na terenie zakładu pracy także przed rozpoczęciem wykonywania obowiązków służbowych.

Uchwała SN z 7.2.2013 r., III UZP 6/12