W sprawie wykładni art. 943 § 3 KP

Monitor Prawa Pracy | 12/2020
Moduł: prawo pracy
DOI: 10.32027/MOPR.20.12.3
Tobiasz Nowakowski

W opracowaniu autor krytykuje stanowisko głoszące, że zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę, o którym stanowi art. 943 § 3 KP, obejmuje także majątkowe aspekty krzywdy. W jego ocenie naprawnienie szkody niemajątkowej opiera się na zupełnie innych przesłankach normatywnych niż te odnoszące się do kompensacji szkody majątkowej. Ponadto autor wskazuje, że Kodeks pracy w obecnym brzmieniu wyraźnie rozdziela szkodę niemajątkową od szkody majątkowej. Przekreśla to więc dopuszczalność łączenia tych dwóch środków kompensacyjnych w jedno narzędzie służące do naprawienia szkody.

Uwagi ogólne

Nowelizacja Kodeksu pracy z 16.5.2019 r. wprowadziła istotną zmianę w treści art. 943 § 4 KP1. Obecnie zatem dochodzenie przez pracownika odszkodowania z tytułu mobbingu nie wymaga uprzednio rozwiązania stosunku pracy. Choć wspomniana nowelizacja nie odnosi się wprost do instytucji zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę, to nakazuje jednak zastanowić się nad wykładnią art. 943 § 3 KP2. Na tę kwestię trzeba spojrzeć nowocześnie z uwzględnieniem dotychczasowych zmian w wymiarze ustalenia właściwej sumy pieniężnej tytułem zadośćuczynienia pieniężnego. Przede wszystkim pod szczególną rozwagę należy wziąć reguły wykładni funkcjonalnej i systemowej, które podają w wątpliwość stanowisko doktryny prawa pracy i judykatury sądów pracy dotyczące wykładni tej normy. W mojej ocenie należy traktować zupełnie odrębnie przesłanki zasądzenia odszkodowania za szkodę na osobie, której pracownik doznał w związku z mobbingiem od instytucji zadośćuczynienia pieniężnego z art. 943 § 3 KP. W konsekwencji zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę, o którym stanowi art. 943 § 3 KP, nie może obejmować także majątkowych aspektów szkody3. Odszkodowanie i zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę stanowią bowiem zupełnie odrębne od siebie środki kompensacyjne zmierzające ostatecznie do urzeczywistnienia zasady pełnej kompensacji szkody. Wydaje się więc zasadne wyraźne rozróżnienie przesłanek dotyczących ustalenia wymiaru szkody niemajątkowej od majątkowej. Tak ujęta teza nie przekreśla oczywiście kumulatywnego zasądzenia obydwu środków w ramach jednego postępowania.


Into the matter of interpretation of article 943 § 3 of the Labor Code

In the article, the author criticizes the position that the monetary compensation for the harm suffered, as stated in article 943 § 3 of the Labor Code, also covers pecuniary aspects of the harm. In his view, the compensation for non-pecuniary damage is based on completely different normative conditions than those relating to the compensation of pecuniary damage. In addition, the author indicates that the Labor Code in its current wording clearly separates non-pecuniary damage from material damage. Therefore, this overrides the admissibility of combining these two compensatory measures into one tool for repairing damage. Keywords: pecuniary loss, non-pecuniary loss, mobbing, Civil Code, Labor Code. Słowa kluczowe: szkoda majątkowa, szkoda niemajątkowa, mobbing, Kodeks cywilny, Kodeks pracy.