Zmiana okresu wypowiedzenia w trakcie jego trwania

A A A

Zdaniem SN, o ile z uwagi na treść art. 18 § 1 KP nie jest możliwe umowne skrócenie długości wypowiedzenia poniżej ustawowych limitów, o tyle nie ma przeszkód, aby je w dowolnym czasie modelować w części wykraczającej poza ten pułap. Znaczy to tyle, że moment złożenia wypowiedzenia umowy o pracę nie stanowi jedynego punktu odniesienia przy określeniu jego długości. Nie jest bowiem wykluczone, że strony uprzednio lub następczo zmodyfikują okres pozostały do zakończenia zatrudnienia. Okaże się wówczas, że rozwiązanie więzi pracowniczej nie nastąpi w dniu „obowiązującym” w momencie składania oświadczenia woli. W tym znaczeniu długość okresu wypowiedzenia może podlegać przekształceniom. Istotne jest jedynie to, czy z zachowania stron można wyinterpretować zgodę na tego rodzaju konwersję.

 

Pracownica była zatrudniona na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, w której zastrzeżono, że okres wypowiedzenia warunków pracy i płacy (wypowiedzenia zmieniającego) będzie wynosił 18 miesięcy, a okres wypowiedzenia definitywnego – 12 miesięcy. W trakcie zatrudnienia doszło do zmiany pracodawcy, wskutek czego pracownica otrzymała wypowiedzenie zmieniające. Od 31.8.2014 r. miały zacząć ją obowiązywać nowe warunki pracy i płacy, w tym okres wypowiedzenia miał zostać skrócony do trzech miesięcy. Dnia 25.7.2014 r., jeszcze przed upływem okresu wypowiedzenia zmieniającego, pracownica wypowiedziała umowę o pracę z zachowaniem umownego, 12-miesięcznego okresu wypowiedzenia. Spór dotyczył momentu rozwiązania umowy o pracę – w ocenie pracodawcy nastąpiło to 30.11.2014 r. (z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia liczonego od dnia wejścia w życie nowych warunków pracy i płacy określonych w wypowiedzeniu zmieniającym), a w ocenie pracownicy – 31.7.2015 r. (z upływem 12-miesięcznego terminu wypowiedzenia). Powódka domagała się ustalenia istnienia stosunku pracy do 31.7.2015 r.

Sąd I instancji uwzględnił powództwo, wskazując, że powódka miała prawo skorzystać z przysługującego jej prawa do wypowiedzenia umowy o pracę z okresem zastrzeżonym w umowie o pracę, a jej działanie nie naruszało zasad współżycia społecznego. Sąd II instancji, przychylając się do apelacji pracodawcy, zmienił jednak wyrok i oddalił powództwo. Uznał, że pracownica nie złożyła oświadczenia o odmowie przyjęcia nowych warunków pracy, co oznaczało akceptację m.in. skrócenia terminu wypowiedzenia. Składając wypowiedzenie definitywne z 12-miesięcznym okresem wypowiedzenia, w ocenie sądu II instancji pracownica nadużyła swojego prawa, zmierzając do unicestwienia skutków wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy.

Powódka wywiodła skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok sądu II instancji w całości. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną, uznając, że powódce po 31.7.2015 r. nie przysługiwał 12-miesięczny okres wypowiedzenia.

Słusznie SN wskazał, że w układzie zdarzeń występujących w sprawie należy uwzględnić relację między wypowiedzeniem zmieniającym warunki pracy i płacy a wypowiedzeniem umowy o pracę przez powódkę. Pracodawca dokonał wypowiedzenia zmieniającego 26.2.2013 r., przy czym okres wypowiedzenia był 18-miesięczny i miał się zakończyć 31.8.2014 r. Powódka nie złożyła do połowy okresu wypowiedzenia oświadczenia o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków, co stosownie do art. 42 § 3 KP oznacza, że wyraziła na nie zgodę. Zaakceptowała zatem, że od 1.9.2014 r. będzie ją obowiązywał trzymiesięczny, a nie 12-miesięczny okres wypowiedzenia. Wprawdzie oświadczenie o wypowiedzeniu powódka złożyła 26.7.2014 r., gdy obowiązywało jeszcze umowne postanowienie o 12-miesięcznym okresie wypowiedzenia, jednak okres ten od 1.9.2014 r. ulegał zmniejszeniu. W rezultacie z tą datą doszło do umownego ograniczenia długości okresu wypowiedzenia z 12-miesięcznego na trzymiesięczny.

Przeciwna interpretacja prowadziłaby do paradoksalnej sytuacji. Okazywałoby się bowiem, że działania pracownika, mimo wcześniej wyrażonej przez niego zgody na zmianę warunków pracy lub płacy, mogą doprowadzić do odroczenia konsekwencji wynikających z wypowiedzenia zmieniającego. Przeczyłoby to celowi i funkcji wypowiedzenia zmieniającego. W rezultacie krańcową datę wypowiedzenia zmieniającego należy uznać za dzień, po którym dotychczasowe warunki pracy lub płacy nie będą wywierały skutku prawnego. Ma to również umocowanie w zgodnej woli stron wyrażonej w trakcie procedury wypowiedzenia z art. 42 § 3 KP. Wskazany przepis przewiduje, że brak złożenia przez pracownika w terminie przed upływem połowy okresu wypowiedzenia zmieniającego oświadczenia o odmowie przyjęcia zmienionych warunków oznacza jego zgodę na przyjęcie tych warunków. Pracownik, który nie odmówi przyjęcia wypowiedzenia zmieniającego, musi zatem liczyć się z tym, że z dniem upływu okresu tego wypowiedzenia jego nowe warunki pracy i płacy wejdą w życie. Jeśli warunki te dotyczą długości okresu wypowiedzenia, to staną się one skuteczne także dla biegnącego już w momencie ich wejścia w życie okresu wypowiedzenia.

Wyrok SN z 13.9.2018 r., II PK 141/17

Ocena artykułu:
Oceniono 0 razy
Oceniłeś już ten artykuł.
Artykuł został oceniony.
Podziel się ze znajomymi
Artykuł:
Zmiana okresu wypowiedzenia w trakcie jego trwania
Do:
Od:
Wiadomość:
Zaloguj się lub zarejestruj, aby dodać komentarz.
 
Wyrok V CSK 283/10
Obliczanie terminu przedawnienia roszczenia o zachowek
Zamów
 

Prenumerata

Moduł tematyczny