Pozycja prawna komitetu audytu w spółkach akcyjnych zaliczanych do jednostek zainteresowania publicznego

Monitor Prawa Handlowego | 01/2012
Moduł: prawo handlowe
Marek Michalski

Przepisy nowelizujące ustawę o biegłych rewidentach nałożyły na jednostki zainteresowania publicznego wymóg utworzenia komitetu audytu, który jest specjalistycznym organem rady nadzorczej do monitorowania i nadzorowania sprawozdawczości finansowej w spółce. Autor w opracowaniu szczegółowo omawia tę instytucję, przedstawiając jej genezę, zasady tworzenia oraz funkcje i zadania. Wprowadzenie Zgodnie z art. 86 ustawy z 7.5.2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz nadzorze publicznym1 wprowadza się zbiorczą kategorię tzw. jednostek zainteresowania publicznego. Obejmuje ona wiele zróżnicowanych podmiotów, o różnych formach organizacyjno-prawnych, w odniesieniu do których przewidziano obowiązek wzmocnienia rewizji finansowej, instytucjonalizując go w drodze nowej struktury organizacyjnej, jaką jest tzw. komitet audytu2, o którym stanowi art. 86 BiegłyRewidU, oraz poprzez wprowadzenie nadzoru publicznego zapewniającego wysoki poziom profesjonalizmu po stronie biegłych rewidentów i firm audytorskich. Rozwiązania powyższe stanowią przetransponowanie do prawa krajowego przepisów dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 17.5.2006 r. w sprawie ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych, zmieniającej dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG oraz uchylającej dyrektywę Rady 84/253/EWG3. U podłoża tych zmian legły założenia usprawnienia nadzoru nad procesami sprawozdawczości finansowej, a także zapewnienia rzetelnej kontroli wewnętrznej i zarządzania ryzykiem. Refleksem powyższych rozwiązań są nadto zmiany w ustawie z 29.9.1994 r. o rachunkowości4, prowadzące do przeorientowania zasad odpowiedzialności członków organów spółek akcyjnych. W konsekwencji w spółce akcyjnej – mimo, iż nie przewidziano tego w modelu ustawowym – pojawia się struktura wewnątrzorganizacyjna, która aczkolwiek nie stanowi organu spółki, niemniej realizuje przypisane właśnie jej zadania ustawowe. Niewątpliwie natura zadań przypisanych komitetowi audytu prowadzi do zmiany modelu funkcjonowania rady nadzorczej w spółce akcyjnej, jako że poza sprawami strategicznymi przyznane jej zostały – ograniczone co prawda – kompetencje w zakresie działalności operacyjnej.