Uwzględnienie VAT w wierzytelnościach odpisanych jako nieściągalne

Wyrok NSA z 13.11.2019 r., II FSK 3787/17

Monitor Podatkowy | 1/2020
Moduł: prawo podatkowe
DOI: 10.32027/MOPOD.20.1.10

Zarachowanie wierzytelności jako przychodu należnego i uwzględnienie jej, przy spełnieniu warunków umożliwiających zaliczenie danej wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów, dokonywane może być w wysokości zawierającej podatek od towarów i usług (...). W świetle powyższej nowelizacji nie budzi wątpliwości, że użyte w art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. a), art. 16 ust. 1 pkt 39 oraz 44 PODPrU pojęcie wierzytelności obejmuje całą należność od kontrahenta. Oznacza to, że wartość wierzytelności to cała należność niezapłacona przez kontrahenta – zarówno kwota netto, jak i potencjalna, związana z nią kwota VAT.

Wyrok NSA z 13.11.2019 r., II FSK 3787/17

Z uzasadnienia: (...) Wyrokiem z 19.4.2017 r., III SA/Wa 3187/16, WSA w Warszawie uwzględnił skargę O. sp. z o.o. z/s w W. (dalej: wnioskodawca lub skarżąca) i uchylił interpretację indywidualną Ministra Rozwoju i Finansów z 29.7.2016 r. Nr (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych. Wyrok jest dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, dalej: CBOSA. Stanowiska stron w postępowaniu przed NSA. Skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Warszawie do NSA wniósł Dyrektor KIS, zaskarżając ten wyrok w całości. (...) Organ zaskarżonemu wyrokowi zarzucił na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 poz. 1948, dalej: PostSądAdmU) naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. a) i ust. 1 piet 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm., dalej: PODPrU) poprzez przyjęcie przez sąd, że do kosztów uzyskania przychodów podatnik może zaliczyć wartość brutto należności, gdy tymczasem – zgodnie z treścią art. 12 ust. 4 pkt 9 PODPrU – do przychodów nie zalicza się należnego podatku VAT, a zatem do kosztów uzyskania przychodów może być zaliczona tylko wartość netto – tj. bez podatku VAT. W uzasadnieniu odnosząc się do uzasadnienia wyroku uchylającego zaskarżoną interpretację, organ wskazał, że sąd bezpodstawnie powołał się na argumentację zawartą w uchwale NSA z 11.6.2012 r., I FPS 3/11, gdyż uchwała ta odnosi się do właściwego rozumienia przepisu art. 16 ust. 1 pkt 39 ­PODPrU. Tymczasem sytuacje wskazane przez wnioskodawcę uregulowane są w innych przepisach. Nie można w takiej sytuacji przyjąć z góry założenia, że argumentacja NSA odnosi się do zastosowania przepisów, które nie były brane przez ten sąd pod uwagę. Czynności, które są przedmiotem pytania wnioskodawcy, oraz sytuacja zbycia wierzytelności na rzecz podmiotu trzeciego są od siebie odmienne chociażby ze względu na fakt, że są uregulowane w różnych regulacjach prawnych. Różnica polega również na tym, że przy zbyciu wierzytelności podatnik musi rozpoznać przychód podatkowy z tytułu otrzymanej zapłaty. Rozpoznanie kosztów na podstawie przywołanych przez spółkę przepisów nie wiążę się natomiast z rozpoznaniem przychodów. Skarżąca w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o jej oddalenie.