Podatek od czynności cywilnoprawnych w przypadku nieujawnionego przychodu

Uchwała NSA z 30.11.2017 r., II FSK 3181/15

Monitor Podatkowy | 6/2018
Moduł: prawo podatkowe

Stawka określona w art. 7 ust. 5 pkt 1 PCCU ma zastosowanie zawsze wtedy, gdy należny podatek nie został wpłacony do dnia wszczęcia postępowania podatkowego (kontroli podatkowej, czynności sprawdzających), w trakcie którego podatnik powołuje się na fakt zawarcia umowy pożyczki. Z zastosowania tej stawki nie zwalnia nawet samo uiszczenie podatku od czynności cywilnoprawnych według stawki 2%, w sytuacji gdy nie wynikał on ze skutecznie złożonej deklaracji podatkowej (tj. przed wszczęciem postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub czynności sprawdzających). (...) W warunkach określonych w art. 7 ust. 5 pkt 1 PCCU przestaje zatem istnieć obowiązek podatkowy wynikający z zawarcia umowy pożyczki (art. 3 ust. 1 pkt 1 PCCU), chyba że wygasł on wcześniej wskutek przedawnienia.

Uchwała NSA z 30.11.2017 r., II FSK 3181/15

Z uzasadnienia: Wyrokiem z 23.7.2015 r., III SA/Po 184/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę R.D. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu (dalej: Dyrektor IS) z 10.12.2014 r., [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych. Jako podstawę prawną powołano art. 151 ustawy z 30.8.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: PostSądAdmU). (...). Przedstawiając w uzasadnieniu wyroku przebieg postępowania, WSA w Poznaniu podał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. (dalej: organ I instancji) decyzją z 1.9.2014 r. określił skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie 13 000 zł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano art. 207 oraz art. 21 § 3 ustawy z 29.8.1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r. poz. 749; dalej: OrdPU) w związku z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b), art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 pkt 7, art. 6 ust. 1 pkt 7, art. 7 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 5, art. 9 pkt 10 lit. d), art. 10 ust. 1 ustawy z 9.9.2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649 ze zm.; dalej: PCCU). W uzasadnieniu podał, że 15.1.2009 r. skarżący zawarł umowę pożyczki na kwotę 70 000 zł. W czasie trwania postępowania kontrolnego skarżący złożył 26.11.2012 r. organowi I instancji deklarację w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych PCC-3, wskazując do opodatkowania umowę pożyczki z 15.1.2009 r., i dokonał wpłaty podatku w wysokości 1400 zł wraz z odsetkami w kwocie 647 zł. Jednocześnie na podstawie art. 16 ustawy z 10.9.1999 r. – Kodeks karny skarbowy (tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r. poz. 186 ze zm., dalej: KKS) wniósł o odstąpienie od ukarania za niedotrzymanie 14-dniowego terminu na złożenie deklaracji w związku z zawartą umową pożyczki. Dyrektor IS, po rozpoznaniu odwołania skarżącego, decyzją z 10.12.2014 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jego ocenie zostały spełnione przesłanki z art. 7 ust. 5 pkt 1 PCCU, bowiem gdyby nie ujawniono informacji o zawartej umowie w trakcie postępowania kontrolnego – skarżący najprawdopodobniej nie opodatkowałby z własnej inicjatywy spornych czynności. Wszystkie działania strony miały miejsce po wszczęciu postępowania kontrolnego i nie sposób uznać dokonanej przez skarżącego wpłaty podczas toczącego się postępowania kontrolnego (3 lata i 10 miesięcy po zawarciu umowy pożyczki) za zapłatę podatku, zatem zobowiązanie podatkowe nie wygasło poprzez zapłatę.