Skutki podatkowe połączenia spółki kapitałowej ze spółką osobową

A A A


W sytuacji gdy następuje przeniesienie majątku przejmowanej spółki osobowej do spółki kapitałowej w zamian za udziały w podwyższonym kapitale zakładowym spółki kapitałowej przejmującej majątek, wydane wspólnikom spółki osobowej – nie powstanie po stronie spółki przejmującej (kapitałowej) przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowych od osób prawnych.

  Wyrok WSA w Gliwicach z 27.11.2018 r., I SA/GI 668/18


Komentowany wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym: spółka akcyjna (dalej: Spółka) planuje przejęcie spółki komandytowej i wystąpiła do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: Dyrektor KIS) z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej neutralności podatkowej planowanej transakcji. We wniosku Spółka wskazała, iż połączenie spółek nastąpi poprzez przeniesienie całości majątku spółki komandytowej na spółkę kapitałową. W wyniku tej transakcji majątek spółki przejmowanej zostanie odniesiony w całości na kapitał zakładowy spółki przejmującej bądź w części na kapitał zakładowy i w części na kapitał zapasowy spółki przejmującej. Spółka przejmująca planuje wydać wspólnikom spółki komandytowej akcje o wartości odpowiadającej wartości majątku spółki przejmowanej. W związku z powyższym Spółka zadała pytanie, czy prawidłowe jest jej stanowisko, zgodnie z którym przejęcie spółki komandytowej przez spółkę kapitałową nie będzie skutkować powstaniem po stronie spółki przejmującej dochodu (przychodu) do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Dyrektor KIS uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe i wskazał na wstępie, że bazując na wykładni art. 12 ust. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: ­PDOPrU, Dz.U. z 2018 r. poz. 1036), wyłączenie od opodatkowania dochodów uzyskanych z tytułu przejęcia jednego podmiotu gospodarczego przez drugi znajduje zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy obie strony transakcji przejęcia są podmiotami będącymi podatnikami w rozumieniu PDOPrU, czyli spełniają definicje spółki. W omawianej sytuacji spółka komandytowa będąca podmiotem transparentnym podatkowo nie jest zatem objęta dyspozycją omawianego zwolnienia. Dyrektor KIS podkreślił również, iż katalog przychodów zawarty w PDOPrU jest katalogiem otwartym, natomiast katalog przychodów neutralnych podatkowo stanowi zbiór zamknięty. W związku z powyższym nie można go rozszerzyć o przychód z transakcji, na którą wskazuje Spółka. Organ interpretacyjny powołał się bezpośrednio na treść art. 12 ust. 4 pkt 4 PDOPrU, zgodnie z którym do przychodów nie zalicza się przychodów otrzymanych na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego, funduszu udziałowego albo funduszu założycielskiego, albo funduszu statutowego w banku państwowym, albo funduszu organizacyjnego ubezpieczyciela. Zdaniem Dyrektora KIS przeniesienie majątku spółki przejmowanej nastąpi bezpośrednio przez przejęcie jej majątku i nie stanowi neutralnego podatkowo aportu do spółki kapitałowej.

Spółka złożyła skargę na interpretację Dyrektora KIS, powołując się na błędną wykładnię przepisów PDOPrU, zasadę racjonalności ustawodawcy i związane z nią mylne przyjęcie, że ustawodawca ogranicza neutralność podatkową wyłącznie do sytuacji podwyższenia kapitału spółki w wyniku wniesienia wkładu niepieniężnego (aportu). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: WSA) podzielił pogląd Spółki i wskazał, iż opisana w stanie faktycznym sytuacja jest analogiczna do wniesienia aportu do spółki kapitałowej w zamian za udziały, co stanowi o neutralności podatkowej po stronie Spółki.

Komentarz

Pogląd wyrażony przez sąd w omawianym wyroku jest istotny, ponieważ adresuje spór dotyczący luki prawnej odnoszące się do transakcji zawieranych pomiędzy spółkami kapitałowymi i osobowymi. Skutki podatkowe komentowanej transakcji wydają się od kilku lat zagadnieniem spornym pomiędzy organami interpretacyjnymi a sądami. W komentowanym wyroku sąd powołuje się na stanowisko wyrażone przez NSA (II FSK 1732/14), wpisując się w jednolitą linię orzeczniczą.

Zdaniem sądu sytuację połączenia spółki kapitałowej z osobową należy analizować w kontekście objęcia udziałów przez wspólników spółki osobowej w zamian za wkład niepieniężny wniesiony do spółki kapitałowej. Z uwagi na fakt, iż majątek spółki osobowej, jako podmiotu nieposiadającego odrębnej osobowości prawnej, stanowi bezpośrednią własność jej wspólników, można uznać, że każdy ze wspólników spółki osobowej wnosi do spółki akcyjnej majątek odrębnie, otrzymując jednocześnie udziały w podwyższonym kapitale zakładowym spółki przejmującej. Przejęcie majątku spółki w wyniku połączenia stanowi zatem sytuację analogiczną do aportu składników majątkowych spółki osobowej i nie podlega opodatkowaniu na gruncie PDOPrU.

Sąd w swoim stanowisku podkreślił również, że wskazane w art. 12 ust. 4 pkt 4 PDOPrU wyłączenie nie zostało w żaden sposób ograniczone tylko do sytuacji wniesienia do spółki wkładu niepieniężnego. W związku z tym należy przyjąć za zasadne, iż przepis ten obejmuje swoim zakresem każdą sytuację, w której może dojść do powstania nadwyżki ponad wartość nominalną udziałów (akcji), która zostaje przekazana na kapitał zapasowy, w tym również opisane w stanie faktycznym przeniesienie majątku spółki osobowej.

W świetle przytoczonych argumentów stanowisko sądu należy ocenić pozytywnie. Za trafny należy również uznać pogląd, iż w związku z faktem, że PDOPrU nie zawiera wprost regulacji dotyczących przejęcia spółki osobowej przez kapitałową, powołanie się na zasadę racjonalności ustawodawcy oraz analogię do aportu jest zasadnym sposobem rozstrzygnięcia wątpliwości na korzyść podatnika. Z punktu widzenia ustawodawcy natomiast warto się także zastanowić nad zmianą przepisów, tak by wprost wskazywały na neutralność podatkową omawianej transakcji i jednoznacznie potwierdzały, iż ekonomiczny efekt połączenia spółek jest taki sam w przypadku połączenia spółki kapitałowej z osobową i połączenia dwóch spółek kapitałowych.


Opracowanie i komentarz: Anna Brudny, konsultant

 

Komentarze przygotowali eksperci z PwC

 

Ocena artykułu:
Oceniono 0 razy
Oceniłeś już ten artykuł.
Artykuł został oceniony.
Podziel się ze znajomymi
Artykuł:
Skutki podatkowe połączenia spółki kapitałowej ze spółką osobową
Do:
Od:
Wiadomość:
Zaloguj się lub zarejestruj, aby dodać komentarz.
 
Wyrok V CSK 283/10
Obliczanie terminu przedawnienia roszczenia o zachowek
Zamów
 

Prenumerata

Moduł tematyczny