Monitor Prawniczy
no. 4/2026
The essence and significance of the normative regulation of Article 33 § 1a and 2a of the Penal Code. Comments on the (non-)application of Article 33 § 1a and 2a in the judicial imposition of penalties
DOI: 10.32027/MOP.26.4.2
Katedra Prawa Karnego i Postępowania Karnego, Instytut Nauk Prawnych, Uniwersytet Zielonogórski
Abstract
This study is a critical analysis of the normative provision of Article 33 § 1a and 2a of the Penal Code. It was determined that the actual reason for its introduction was to increase the repressiveness of substantive criminal law with respect to offenses punishable by daily fines and imprisonment. While analyzing the normative provision of Article 33 § 1a and 2a of the Penal Code from various perspectives, its dysfunctionality was demonstrated. Considering the arguments presented in the study, the position was expressed that courts are not obligated to apply the normative provision of Article 33 § 1a and 2a of the Penal Code. In conclusion, de lege ferenda postulate was formulated in a form of repealing these provisions.
Keywords
fine, repressiveness of criminal law, fine directives, statutory penalty, amendment to the Penal Code, crime, criminal law
Literature
K. Buchała [w:] Kodeks karny. Część ogólna. Komentarz do art. 1-116 Kodeksu karnego, pod red. K. Buchały, A. Zolla, Kraków 1998; M. Filipczak [w:] Kodeks karny. Komentarz, pod red. J. Kuleszy, Warszawa 2025; A. Grześkowiak [w:] Kodeks karny. Komentarz, pod red. A. Grześkowiak, K. Wiaka, Warszawa 2024; A. Kania-Chramęga, Represyjne kształtowanie polityki karnej-rzeczywistość czy iluzja? Rozważania na tle nowelizacji ogólnych dyrektyw sądowego wymiaru kary [w:] Reforma prawa karnego. Wybrane zagadnienia na tle ustawy zmieniającej Kodeks karny z dnia 7 lipca 2022 r., pod red. A. Kani-Chramęgi, M. Małolepszego, Zielona Góra 2023; P. Kardas, Rozproszona kontrola konstytucyjności prawa w orzecznictwie Izby Karnej Sądu Najwyższego oraz sądów powszechnych jako wyraz sędziowskiego konstytucyjnego posłuszeństwa, „Czasopismo Prawa Karnego i Nauk Penalnych” Nr 4/2019; J. Kluza, Zmiany w zasadach wymiaru kary wynikających z nowelizacji Kodeksu karnego z 2022 r., MoP, Nr 11/2023; V. Konarska-Wrzosek [w:] Kodeks karny. Komentarz, pod red. V. Konarskiej-Wrzosek, Warszawa 2023; J. Kosonoga-Zygmunt [w:] Kodeks karny. Komentarz, pod red. R.A. Stefańskiego, Warszawa 2025; J. Majewski [w:] Kodeks karny. Komentarz, pod red. J. Majewskiego, Warszawa 2024; A. Marek, Komentarz do Kodeksu karnego. Część ogólna, Warszawa 1999; M. Melezini [w:] System Prawa Karnego. T. 6. Kary i inne środki reakcji prawnokarnej, pod red. M. Melezini, Warszawa 2016; M. Mozgawa [w:] Kodeks karny. Komentarz aktualizowany, pod red. M. Mozgawy, Lex/el 2025; Z. Sienkiewicz, Rozważania o grzywnie na tle politycznokryminalnych założeń kodeksu karnego, „Przegląd Prawa i Administracji” Nr 50/2002, s. 289-299; R. Zawłocki, Nowela „lipcowa” Kodeksu karnego, czyli nowe restrykcyjne prawo karne, MoP Nr 2/2023; A. Zoll, „Drobna przestępczość” jako problem dogmatyki prawa karnego i polityki karnej, [w:] Zasady procesu karnego wobec wyzwań współczesności. Księga ku czci profesora Stanisława Waltosia, pod red. J. Czapskiej, A. Gaberle, A. Światłowskiego, A. Zolla, Warszawa 2000.
