Odliczenie podatku naliczonego od usług prawniczych

A A A

 

Nawet w przypadku zawieszenia działalności gospodarczej spółka może skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego od usług prawniczych dotyczących sporów podatkowych oraz sporu cywilnego o odszkodowanie za szkody związane z niezgodnymi z prawem decyzjami podatkowymi. Podatnik za pomocą obiektywnego dowodu może wykazać, że poniesione wydatki były kosztami ogólnej działalności – stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny.

 

„T.” S.A. rozpoczęła działalność gospodarczą w 1995 r. świadcząc usługi leasingu, podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT. W 1996 r. w spółce przeprowadzono kontrolę skarbową, a następnie postępowanie podatkowe. Postępowanie podatkowe oraz kontrola sądowoadministracyjna dotycząca tego postępowania trwały do 2014 r. i zakończyły się uchyleniem decyzji wymiarowych i umorzeniem postępowań. „T.” S.A. otrzymała zwroty nadpłat z oprocentowaniem. Od 2000 r. działalność gospodarcza „T.” S.A. została zawieszona, podatniczka skupiła się na obronie swoich interesów w prowadzonych postępowaniach.

W 2014 r. „T.” S.A. w związku ze stwierdzeniem niezgodności z prawem wydanych wobec niej decyzji podatkowych, wniosła powództwo przeciwko Skarbowi Państwa o odszkodowanie za poniesione szkody obejmujące szkody bezpośrednie, jak i utracone korzyści związane z niemożnością prowadzenia nieskrępowanej działalności w związku z prowadzonymi przeciwko niej postępowaniami. W związku z prowadzonymi postępowaniami podatkowymi, sądowoadministracyjnymi oraz postępowaniem odszkodowawczym ponosiła koszty honorariów prawniczych. Dzięki nabywanym usługom prawnym otrzymała już zwrot nadpłat z oprocentowaniem, a w przyszłości liczy na otrzymanie dalszych, jak również odszkodowania zasądzonego przez sąd lub wynikającego z ugody.

W związku z powyższym zwróciła się z pytaniem: „Czy ma prawo rozliczyć podatek naliczony od usług prawniczych – dotyczących prowadzonych sporów podatkowych oraz sporu cywilnego o odszkodowanie za szkody związane z niezgodnymi z prawem decyzjami podatkowymi i działaniami organów władzy publicznej – ze swoim podatkiem należnym, w tym czy ma prawo do jego przeniesienia na kolejne okresy rozliczeniowe albo do żądania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym?”.

Minister Finansów stwierdził, że dla realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego niezbędne jest istnienie związku między dokonywanymi zakupami towarów i usług a prowadzoną działalnością opodatkowaną. W ocenie organu zakup usług prawniczych nie miał, nie ma i nie będzie miał bezpośredniego związku z prowadzoną działalnością opodatkowaną, gdyż nabycie przedmiotowych usług nie generowało, nie generuje i nie będzie generować bezpośrednio żadnych opodatkowanych czynności przez podatniczkę. Organ zakwestionował również pośredni charakter przedstawionych wydatków, wskazując, iż nie mają one związku z czynnościami opodatkowanymi. Nabywane usługi prawnicze nie stanowią również kosztów ogólnych, będących elementem cenotwórczym świadczonych przez podatniczkę usług leasingu, bowiem od 2000 r. nie świadczy ona usług leasingowych i nie prowadzi działalności opodatkowanej ze względu na jej zawieszenie.

Podatniczka po bezskutecznym wezwaniu Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa, wniosła skargę do WSA w Warszawie dowodząc, że wszystkie postępowania, których dotyczą sporne usługi prawne wynikły i są bezpośrednią konsekwencją jej działalności opodatkowanej we wcześniejszych okresach. Podniosła, że przedmiotem kontroli skarbowej i długoletnich postępowań podatkowych i sądowoadministracyjnych były zobowiązania podatkowe w podatku VAT, wynikłe z jej działalności opodatkowanej. Również postępowania cywilne o odszkodowanie za zarzucane organom podatkowym naruszenia prawa uznała za naturalną i konieczną konsekwencję postępowań podatkowych i sądowoadministracyjnych rozstrzygniętych na jej korzyść. Skarżąca podkreśliła również, że koszty prawnicze oraz podatek naliczony od tych kosztów dotyczy zarówno jej obrony w celu zapewnienia jej przetrwania, jak i odzyskania odebranego jej wcześniej majątku i utraconych korzyści – dla wznowienia działalności po zakończeniu sporów podatkowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za bezzasadną. Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. W rozstrzyganej sprawie nabycie usług prawniczych nie generowało, nie generuje i nie będzie generować bezpośrednio żadnych opodatkowanych czynności przez podatniczkę. Nie możemy także mówić o pośrednim związku nabywanych usług prawniczych z działalnością opodatkowaną bowiem usługi prawnicze, które skarżąca nabywa i będzie nabywać w związku z prowadzonymi postępowaniami podatkowymi i sądowoadministracyjnymi nie mają związku z czynnościami opodatkowanymi. Odzyskane już oraz ewentualnie odzyskane w przyszłości należności skarżąca przeznaczy na bieżące zobowiązania, w tym w szczególności wynikające z nabywania usług prawniczych. Natomiast jedynie pozostałą po spłacie wszystkich zobowiązań nadwyżkę planuje przeznaczyć na wznowienie działalności gospodarczej. Bieżące zobowiązania, w tym wynikające z nabywania przedmiotowych usług prawniczych, nie można zatem uznać jako związane z działalnością opodatkowaną podatniczki, gdyż jej działalność jest zawieszona. Natomiast z faktu, że ewentualną pozostałą po spłacie wszystkich zobowiązań nadwyżkę skarżąca planuje przeznaczyć na wznowienie działalności gospodarczej, nie można dopatrywać się związku nabywanych usług prawniczych z przyszłymi czynnościami opodatkowanymi.

 

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA w Warszawie i zaskarżoną interpretację. Powołując się na orzecznictwo TSUE (m.in. wyrok TSUE z 8.6.2000 r., C-98/98) wyjaśnił, że ogólne koszty działalności podatnika spełniają, co do zasady, wymagany przez przepisy związek z całokształtem działalności podatnika. Podatek VAT naliczony z tytułu takich kosztów podlegać będzie odliczeniu na zasadach ogólnych, odpowiednich dla działalności prowadzonej przez podatnika. NSA uznał, że kosztami ogólnej działalności są również wydatki, które ze względu na charakter bądź moment poniesienia nie mogły zostać uznane za element kosztowy sprzedawanych towarów lub wyświadczonych usług.

Wyrok NSA z 31.8.2018 r., I FSK 1370/16

Ocena artykułu:
Oceniono 0 razy
Oceniłeś już ten artykuł.
Artykuł został oceniony.
Podziel się ze znajomymi
Artykuł:
Odliczenie podatku naliczonego od usług prawniczych
Do:
Od:
Wiadomość:
Zaloguj się lub zarejestruj, aby dodać komentarz.
 
Wyrok V CSK 283/10
Obliczanie terminu przedawnienia roszczenia o zachowek
Zamów
 

Prenumerata

Moduł tematyczny